CHEKISH GEMODINAMIKANING TIZIMLI O’ZGARTIRUVCHISI VA ARTERIAL GIPERTENZIYA XAVFI OMILI SIFATIDA (adabiyotlar sharhi)
##article.subject##:
chekish, arterial gipertenziya, gemodinamika, endotelial disfunksiya, simpatik asab tizimi, xavf omillari, yurak-qon tomir kasalliklari.##article.abstract##
Tamaki chekish gemodinamika va qon bosimini tartibga solishga tizimli ta’sir ko‘rsatadigan yurak-qon tomir kasalliklari uchun yetakchi o‘zgartiriladigan xavf omillaridan biri sifatida qaraladi. Nikotin va tamaki tutunining zaharli komponentlari ta’sirida simpatik asab tizimi faollashadi, endoteliy funksiyasi buziladi, oksidativ stress va surunkali yallig‘lanish jarayonlari kuchayadi. Bu o‘zgarishlar tomirlar tonusining turg‘un ko‘tarilishiga, periferik qarshilikning oshishiga va arterial gipertenziyaning shakllanishiga olib keladi. Maqolada chekishning tizimli va mintaqaviy gemodinamikaga ta’sirining asosiy patofiziologik mexanizmlari tahlil qilingan, shuningdek, arterial gipertenziyaning rivojlanishi va avj olishida faol va passiv chekishning roli ko‘rib chiqilgan. Arterial gipertenziyaning oldini olish va kompleks davolashning muhim nomedikamentoz yo‘nalishi sifatida chekishni tashlashning klinik ahamiyati ta’kidlangan.
Библиографические ссылки
Амброуз Дж.А., Баруа Р.С. Патофизиология курения и сердечно-сосудистые заболевания // Кардиология.
Бойцов С.А., Чазов Е.И. Артериальная гипертензия: современные подходы к диагностике и лечению. — М.: ГЭОТАР-Медиа.
Вильямс Б., Манча Г., Спиридонова Е. Европейские рекомендации по лечению артериальной гипертензии // Eur. Heart J.
Вирдис А., Джаннини С., Таддеи С. Эндотелиальная дисфункция при артериальной гипертензии // Hypertension.
Грин М.С., Юча Э., Луз Й. Артериальное давление у курильщиков и некурящих // J. Hypertens.
Задионченко В.С., Шехян Г.Г. Факторы риска сердечно-сосудистых заболеваний. — М.: Медицина.
Каплан Н.М. Клиническая гипертензия. — М.: Практика.
Мессерли Ф.Х., Римольди С.Ф. Курение и артериальная гипертензия // Am. J. Med.
Оганов Р.Г., Мамедов М.Н. Профилактика сердечно-сосудистых заболеваний. — М.: ГЭОТАР-Медиа.
Опарил С., Аселахадо М.С. Патогенез артериальной гипертензии // Circulation Research.
Беновиц Н.Л. Курение сигарет и сердечно-сосудистые заболевания // Prog. Cardiovasc. Dis.
Миллс К.Т., Банди Дж.Д., Келли Т.Н. Глобальная эпидемиология артериальной гипертензии // Lancet.
Чазов Е.И., Оганов Р.Г. Сердечно-сосудистые заболевания: руководство для врачей. — М.: ГЭОТАР-Медиа.
World Health Organization. Tobacco and cardiovascular diseases. — WHO Press.
Yusuf S., Hawken S., Ounpuu S. Effect of smoking on cardiovascular risk // N. Engl. J. Med.