AMUDARYO ORGANING O‘RTA AYVASIDA DRENALANILGAN CHIKMALARNING TO‘KIMINI ANIQLASH BO‘YICHA TADQIQOT NATIJALARI
##article.subject##:
kanal jarayoni, deyg‘ish, cho‘kma, to‘g‘onsiz suv olish, suv chiqarish, suv sathi, chuqurlik, suv tezligi, oqim, kanal##article.abstract##
Bu ishda Amudaryoning oʻrta oqimidagi toʻgʻonsiz suv olish zonasida daryo tubining deformatsiyasini dala oʻrganish natijalari keltirilgan. Maqolada suv toshqini va suvning pastligi davrida qirg'oq eroziyasini keltirib chiqaradigan asosiy omillar tasvirlangan. Olingan ma'lumotlar, shuningdek, tizmalarning balandligi va uzunligini, shuningdek, ularning tepalari va poydevorlari ustidagi suv chuqurligini aniqlash uchun ishlatilgan. Daryoning oson yemirilishi mumkin boʻlgan oʻzanini intensiv lokal oʻzgartirish jarayonini oʻrganish natijasida ochiq suvda ham turgʻun, ham turgʻun boʻlmagan oqim vaqtida mahalliy qirgʻoq eroziyasi yuzaga kelishining gidravlik modellari ishlab chiqildi. Tavsiyalar suvning past va koʻp boʻlgan davrlarida daryo oʻzani va oqimi oʻrtasidagi oʻzaro taʼsirning muayyan qonuniyatlariga asoslanadi. Ushbu o'zaro ta'sirning tashqi ko'rinishi daryo o'zanining rejalashtirilgan siljishiga olib keladigan qirg'oq deformatsiyalaridir.
Библиографические ссылки
Абдураупов Р.Р. Расчёт заиления нижнего бьефа низконапорных гидроузлов наносами. –Сб. «Вопросы гидротехники», вып.27, Ташкент, Наука АН УзССР, 1965, -с.39-51.
Базаров Д. Р. Научное обоснование нових численных методов расчета русловых деформатсий рек, русло которых сложено легко размываемыми грунтами, Дис. на соискание уч. степени д. т.н., М., 2000, 249с.
Базаров.Д, Норкулов.Б, Воҳидов.О, Улжаэв.Ф, Ишанкулов.З, Ҳимоя ростлаш иншоотлари ҳудудида оқимнинг икки ўлчамли ҳаракати. STCCE - 2020. Materials Science and Engineering. doi:10.1088/1757-899X/890/1/012162.
Виноградов Ю.Б., Виноградова Т.А. Гидрологияда математик моделлаштириш. - М.: Изд. сентр "Akademiya," 2010. - 304 б.
Кондратьев Н.Е., Попов И.В., Снищенко Б.Ф. Основы гидрометеорологической теории руслового процесса. –Л.: Гидрометеоиздат, 1982, с.272.
Крутов А, Базаров Д, Норқулов Б, Обидов Б, Назаров Б 2019 Сув сифатини моделлаштириш учун ҳисоблаш моделларини қўллаш тажрибаси. E3S Web of Conferences. ЭДП. Science. doi: 10.1051/э3сcонф/20199705030.
Крутов А.Н. Перспективы применения численного моделирования русловых процессов// Актуалные проблемы водного хозяйства и мелиорации орошаемых земел, Материалы Республиканской научно-практической конференсии, Ташкент, Узбекистан, 2011, стр. 124-129.
Крутов А.Н. Развитие теории и методов прогнозов распространения загрязняюших вешеств в поверхностних водах аридних зон. Дисс. на соиск. уч. степ. д.т.н., М., 1997, 162 с.
Кучмент, 2008. Kuchment Л.С. Речный сток (генезис, моделирование, предвычисление). - М.: IMP РАН, 2008. - 394 б.
Лятхер В. М., Милитеэв А. Н. //Гидравлические исследования численними методами// Водниэ ресурси, 1981, Но3;
Милитеэв А.Н. Решение задач гидравлики мелких водоемов и бефов гидроузлов с применением численных методов. Дисс. на соискание уч. степени д.т.н., М., 1982
Мухамедов Я.С. Регулирование русла и режима наносов Амудари у бесплотинних водозаборов руслоурегулировашими сооружениями. Кириш режими http://mail.icwc-aral.littel.uz/library/rus/hist/sb-tr-saniiri-1984/pages/056.htm
Муҳаммедов Я. С. Амударёдан сув олишда Қарши магистраль каналидан фойдаланиш ва уни яхшилаш йўллари. Кириш режими: http://www.cawater-info.net/library/rus/mukhamedov1.pdf
Тузов В.Е. «К вопросу определения расхода донных наносов по объёму русловой деформации». Сб.науч.тр./Средаз.НИИ ирригации. – Ташкент: вып.114, 1968, -с.93-114.
Хачатрян А.Г. Отстойники на оросительных системах. –М.: Сельхозгиз, 1957, с.103.
Шамов Г.И. «Речные наносы» Л.Гидрометеоиздат, 1959, с.378.
Шулц В.Л. Реки Средней Азии [Текст]: [В 2 ч.] / СССР Министрлар Совети ҳузуридаги гидрометеорология хизмати бош бошқармаси. Среднеазиатский науч.-исслед. гидрометеорол.4 инт. - [2-е изд., перераб.]. - Ленинград: Гидрометеоиздат, 1963.