IX-XVII АСРЛАРДА ЯРАТИЛГАН ИЛМИЙ АСАРЛАРДА КЛАССИК ДАРИЙ ТИЛИ ГРАММАТИКАСИГА ОИД ФИКРЛАР ТАҲЛИЛИ
##article.subject##:
классик дарий тили, грамматика, фонетика, морфология, сўз, сўз туркумлари, от, феъл, сифат, сон##article.abstract##
Афғонистон Ислом Республикасининг расмий тилларидан бири ҳисобланган дарий тили узоқ тарихга эга. Рудакий, Ҳофиз Шерозий, Умар Хайём, Носир Хусрав, Фирдавсий каби ўз замонасининг етук шоирлари айнан шу тилда ижод қилганлар. Уларнинг умрбоқий ижод намуналари бу тилининг ўз замонаси учун нақадар баланд нуфузга эга бўлганлигини кўрсатади. Бугунга қадар ўзбек тилшунослигида ҳозирги дарий тили бўйича муайян илмий ишлар амалга оширилган бўлса-да, классик дарий тилига оид грамматик асарларнинг тизимли таҳлили амалга оширилмаган. Классик дарий тили термини остида IX-XVII асрларда истеъмолда бўлган дарий тили назарда тутилмоқда. IX-XVII асрларда мазкур тилнинг грамматик таълимотларининг шаклланиш манбаларини тадқиқ этиш дарийшунослик соҳаси учун аҳамиятли янгиликларни беради.
Библиографические ссылки
Uktаmovа, X. (2023). IBN SINONING DАRIY TILSHUNOSLIGIGА QO ‘SHGАN HISSАSI. Oriental renaissance: Innovative, educational, natural and social sciences, 3(2), 5-11.
Илясов Ф.Б. Лингвистические взгляды Насируддина Туси: Дис канд. филол. наук. –
Душанбе, 2019.
Курбонов Н.Ф. Лингвистические взляды Шамса Кайса Рази: Афтореф. дис канд.
филол. наук. – Душанбе, 2014.
Назари Х. Формирование и особенности составления грамматики персидско-дари языка в Афганистане: Дис. ... канд. филол. наук. – Душанбе, 2018.
Нисори Х.Ҳ. Чаҳор гулзор. Таҳиягарони матн, муаллифони пешгуфтор ва мураттибони луғату тавзеҳот Усмон Назар ва Давлатбеки Ҳоча. – Душанбе, 1998.
Уктамова, Х. (2022). ФОРСИ-ЙЕ ДАРИЙ ТИЛИГА ОИД ИЗОҲЛИ ЛУҒАТЛАРДАГИ ГРАММАТИК ҚАЙДЛАРНИНГ ҚИЁСИЙ ТАҲЛИЛИ. Research Focus, 1(1), 77-81.
Ходжаев Д. Афкори забоншиноси тожик дар асрҳои X-XVI. – Душанбе, 2013.
اﺑﻮ ﻧﺼﺮ ﻓﺎراﺑﯽ. اﺣﺼﺎء اﻟﻌﻠﻮم. – ﺗﮭﺮان، ۴٢٣١- 1324-1346. Tehrân, – Ahsâ-ol-‘olum. Fârâbi. Nasr Abu 8.
۶۴٣١.
Tehrân, – mojalled. yak dar jold Haft fârsi. zabân-e Jâme-ye Farrox. Homoyun Abd-ol-Rahim 9. ﻋﺒﺪ اﻟﺮﺣﯿﻢ ھﻤﺎﯾﻮن ﻓﺮخ. ﺟﺎﻣﻊ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ. ھﻘﺖ ﺟﻠﺪ در ﯾﮏ ﻣﺠﻠﺪ. – ﺗﮭﺮان، ٧٠٢١. 1207.
Hofez Sâdeqpur. Târixča-ye dastur-e zabân fârsi. – Mehr, 1382. دﺳﺘﻮر ﺗﺎرﯾﺨﭽﮫ .ﭘﻮر ﺻﺎدق ﺣﺎﻓﻆ
زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ. – ﻣﮭﺮ، ٢٨٣١.
ﻧﺼﺮ اﻟﺪﯾﻦ طﻮﺳﯽ. اﺳﺎس اﻻﻗﺘﺒﺎس. – ﺗﮭﺮان، ٣٢٣١Tehrân,1323.. – Asâs-ol-eqtebâs. Tusi. Nasredden 11.
Xosraw Faršisward. Dastur-e mofassal-e emrôz: šâmel-e pažuhešhâ-ye tâzayi da bâra-ye âwâšenâsi wa sarf wa nahw-e fârsi-ye moâsser wa moqâyesa-ye ân bâ qawâed-e dastur-e englisi
ﺧﺴﺮو ﻓﺮﺷﯿﺪورد. دﺳﺘﻮر ﻣﻔﺼﻞ اﻣﺮوز: ﺷﺎﻣﻞ ﭘﮋوھﺸﮭﺎی ﺗﺎزه ای در ﺑﺎره 2009. Tehrân, – arabi. wa frânsa wa
آواﺷﻨﺎﺳﯽ و ﺻﺮف و ﻧﺤﻮ ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﻌﺎﺻﺮ و ﻣﻘﺎﯾﺴﮫ آن ﺑﺎ ﻗﻮاﻋﺪ دﺳﺘﻮری اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ و ﻓﺮاﻧﺴﮫ و ﻋﺮﺑﯽ. – ﺗﮭﺮان، ٩٠٠٢.
