АМИР ТЕМУР ВА ТЕМУРИЙЛАР ДАВРИ МАНБАЛАРИДА ҚАВЧИНЛАР
##article.subject##:
қавчин, Амир Темур, Темурийлар, Бобур, муҳофиз, Зафарнома, Баён қавчин##article.abstract##
Қавчинлар Амир Темур ва Темурийлар давридаги етакчи ҳарбий-сиёсий қабилалардан биридир. Уларнинг келиб чиқиши ва Ўрта Осиёга кириб келиши тўғрисида манбалар ва тадқиқотларда бир-бирини инкор этувчи маълумотлар ва қарашлар мавжуд. Биз XIV-XV асрлар манбаларига асосланиб, қавчинларнинг Амир Темур ва Темурийлар давридаги ҳолати, уларнинг яшаган ҳудудлари, етакчилари ва фаолияти хусусида сўз юритмоқчимиз. Шунга кўра, қавчинлар Амир Темур ва Темурий ҳукмдорлар қўшинида бек ва амирлар, мамлакат ҳудудидаги ноибликларда бошқарувчи, доруға ва бошқа амалларга тайинланган. Амир Темур мамлакат ички ва ташқи ҳаётида муҳим вазифаларни қавчинларга ишониб топширган. Шунингдек, у темурийзодаларни бирор бир ҳудудга ноиб қилиб тайинласа, албатта уларга қавчин амирларидан бирини ҳамрох қилиб жўнатган. Ушбу ҳолат ҳам қавчинларнинг давлат ва сулола тарихидаги ўрни нечоғлик баланд бўлганини кўрсатади.
Библиографические ссылки
Alaaddin Ata Melik Cüvaini. Tarih-i Cihangüşa / Çev. M.Ozturk. – Ankara, 1988. – 303 s.
Alan Hayrunnisa. Bozkırdan Cennet Bahçesine Timurlular (1360-1506). – İstanbul, 2007. – 340 s.
Moğollarin Gizli tarihi. – Ankara, 1986. – 300 s.
Абдураззоқ Самарқандий. Матлаъ ус-саъдайн ва мажмаъ ул-баҳрайн./ Форс тилидан таржима, кириш сўз ва изоҳли луғатлар муаллифи А. Ўринбоев. II/1. – Т.: Фан, 1969. – 463 б.
Абдураззоқ Самарқандий. Матлаъ ус-саъдайн ва мажмаъ ул-баҳрайн./ Форс тилидан таржима, кириш сўз ва изоҳли луғатлар муаллифи А. Ўринбоев. II/2, 3. – Т.: Ўзбекистон, 2008. – 832 б.
Бобур. Бобурнома. – Т.: Ўзбекистон, 2008. – 287 б.
Бўриев О. Темурийлар даври ёзма манбаларида Марказий Осиё тарихий географияси. – Т.: “Mumtoz so’z”, 2017. – 350 б.
Мирзо Муҳаммад Ҳайдар. Тарихи Рашидий. – Тошкент: Шарқ, 2010.
Муиниддин Натанзий. Мунтахаб ут-таворихи Муиний /Форс тилидан таржима, сўз боши ва изоҳлар муаллифи: Ғ. Каримий. – Т.: Ўзбекистон, 2011. – 264 б.
Низомиддин Шомий. Зафарнома / Форс тилидан ўгирувчи Ю. Ҳакимжонов. Таржимани қайта ишлаб нашрга тайёрловчи ва масъул муҳаррир А. Ўринбоев. Изоҳлар ва луғатлар тузувчи Ҳ. Караматов. Географик номлар изоҳи О. Бўриевники. Ҳофизи Абрунинг “Зафарнома”га ёзган “Зайл”и – (“Илова”)ни форсийдан ўгирувчи ва изоҳлар тузувчи О. Бўриев. – Т., 1996. – 527 б.
Рашид ад-дин. Сборник летописей. Т. I. кн. 1 / Пер. с перс. Л.А. Хетагурова. – М. -Л., 1952. – 222 с.;
Рашид ад-дин. Сборник летописей. Т. I. кн. 2 / Пер. с перс. О.И. Смирновой. – М. -Л., 1952. – 316 с.;
Рашид ад-дин. Сборник летописей. Т. II / Пер. с перс. Ю.П. Верховского. – М.-Л., 1960. – 248 с.;
Рашид ад-дин. Сборник летописей. Т. III / Пер. с перс. А.К. Арендса. – М.-Л., 1946. – 340 с.
Улашова С.У. Қавчинлар тарихидан // Мозийдан садо. 3.(79). Тошкент, 2018. – Б. 35-39.
Улашова С.У. Чингизхоннинг муҳофиз қўшини // Акад. У.Каримов номидаги ёш шарқшунослар конференцияси тезислари. – Тошкент, 2019. – Б. 108-111.
Шарафуддин Али Яздий. Зафарнома / Сўз боши, изоҳ ва кўрсаткичлар муаллифлари: Ашраф Аҳмад, Ҳ. Бобобеков. – Т.: Шарқ, 1997. – 382 б.