СИБИР БУХОРИЙЛАРИ ТАРИХИ ҲАҚИДА БАЪЗИ МАЪЛУМОТЛАР
##article.subject##:
Сибир бухорийлари, Ўрта Осиё, савдогар, тарих, Россия империяси##article.abstract##
Ушбу мақолада Сибир бухорийларитарихига оида баъзи маълумотлар ёритилган. Сибир бухорийлариноми остида Ўрта Осиёдан бориб қолган халқ вакиллари яшаб қолганлар. Улар Ғарбий Сибирда турли миссияларни бажарганлар.
Шимолий карвон йўлларида катта даромад топадиган савдогарлар Ғарбий Сибирда ўзларига яшаш учун доимий жой қура бошлаганлар. Бу ҳудудларга бухорийларнинг қариндош-уруғлари, ҳамшаҳарлари ва умуман Ўрта Осиёдан борган кишилар ҳам келиб ўрнаша бошлаган. Натижада Сибир бухорийлариноми билан машҳур бўлган катта мавзелар юзага келган.
Мақолада уларнинг Ғарбий сибирни ўзлаштириш мақсадлари, статистикаси ва бошқа тарахий жараёнлар очиб берилади.
Библиографические ссылки
Зияев Х. З. Средняя Азия и Сибирь (II половина XVI—XIX в.). Ташкент, 1964; Зиёев Х. Ўзбекистоннинг Каспий-Волга ва Урал бўйлари орқали Россия билан иқтисодий алоқалари. (XVI асрнинг иккинчи ярми — XX аср бошлари). 2-жилд(том II). 2013, 25 б.т; Гмелин И. Г. Путешествие по Сибири: 1733–1743: в 4 т. — Подарочное издание оригинала 1751–1752 гг. М: 2009; Клюева В. П. Бухарские общины в Сибири (конец XVI — начало XIX вв.) //Проблемы экономической и социально-политической истории дореволюционной России. Тюмень, 2001. Клюева В. П. Использование генеалогических данных при изучении социальной истории (на примере выявления родственных связей сибирских бухарцев кон. XVII — нач. XVIII вв.) //Вторые Тюменские родословные чтения. Материалы и тезисы докладов межрегиональной научно-практической конференции. Тюмень, 2002. С. 103—104. — ISBN 5-88131-210-4; Клюева В. П. Сибирские бухарцы Тобольской губернии (конец XVII—XIX вв.): демографический анализ //Словцовские чтения-2001: тезисы докладов и сообщений научно-практической конференции. Тюмень, 2001. С. 95-96. — ISBN 5-88081-248-0; Материалы по землевладению и экономическому быту оседлых инородцев Тобольской губернии: исследование И. А. Андроникова/ при участии чинов Тобольской переселенческой организации В. М. Егорова, К. К. Иванова, М. К. Колпакова, Ф. К. Лискина и А. Р. Шнейдера. Главное управление землеустройства и земледелия. Переселенческое управление Тобольского района. — Тобольск: Губ. тип. , 1911.- X, 395.; Осколков М. Бухарцы в Тюмени //Лукич. 2001. Ч. 4. С. 184—196.; А.Т.Агджоян, Е.В.Балановская, А.Д.Падюкова и др. А.Т.Агджоян, Е.В.Балановская, А.Д.Падюкова и др. Генофонд сибирских татар: пять субэтносов – пять путей этногенеза // Молекулярная биология, 2016, т.50, № 6, с. 978-991.// Молекулярная биология, 2016, т.50, № 6, с. 978-991. Андронников И. А. Материалы по землевладению и экономическому быту оседлых инородцев Тобольской губернии — Тобольск, 1911 (Ziyaev Kh. Z. Central Asia and Siberia (second half of the 16th-19th centuries). Tashkent, 1964; Ziyoev X. Economic relations of Uzbekistan with Russia through the Caspian-Volga and Ural rivers. (Second half of the XVI century - early XX century). Volume 2 (Volume II). 2013; Gmelin I. G. Journey through Siberia: 1733-1743: in 4 volumes - Gift edition of the original 1751-1752. M: 2009; Klyueva V.P. Bukhara communities in Siberia (late 16th - early 19th centuries) // Problems of economic and socio-political history of pre-revolutionary Russia. Tyumen, 2001. Klyueva VP The use of genealogical data in the study of social history (on the example of identifying family ties of Siberian Bukharans in the late 17th - early 18th centuries) // Second Tyumen Genealogical Readings. Materials and abstracts of reports of the interregional scientific-practical conference. Tyumen, 2002, pp. 103-104. - ISBN 5-88131-210-4; Klyueva V.P. Siberian Bukharans of the Tobolsk province (end of the 17th—19th centuries): demographic analysis // Slovtsovsky readings-2001: abstracts of reports and messages of the scientific-practical conference. Tyumen, 2001, pp. 95-96. - ISBN 5-88081-248-0; Materials on land ownership and economic life of settled foreigners of the Tobolsk province: a study by I. A. Andronikov / with the participation of officials of the Tobolsk resettlement organization V. M. Egorov, K. K. Ivanov, M. K. Kolpakov, F. K. Liskin and A. R. Schneider. Main Department of Land Management and Agriculture. Resettlement Administration of the Tobolsk region. - Tobolsk: Lip. type of. , 1911.-X, 395.; Oskolkov M. Bukharans in Tyumen // Lukich. 2001. Part 4. S. 184-196.; A.T.Agdzhoyan, E.V.Balanovskaya, A.D.Padyukova et al. A.T.Agdzhoyan, E.V.Balanovskaya, A.D.Padyukova et al. // Molecular biology, 2016, v.50, no. 6, p. 978-991.// Molecular biology, 2016, v.50, no. 6, p. 978-991. Andronnikov I. A. Materials on land ownership and economic life of settled foreigners of the Tobolsk province - Tobolsk, 1911.).
Гмелин И. Г. Путешествие по Сибири: 1733–1743: в 4 т. — Подарочное издание оригинала 1751–1752 гг. М: 2009;Клюева В. П. Бухарские общины в Сибири (конец XVI — начало XIX вв.) //Проблемы экономической и социально-политической истории дореволюционной России. Тюмень, 2001.Файзрахманов Г.Л. Бухарцы в Западной Сибири в XVII – начале XX веков // Вестник Башкирского университета. 2005. №3. –С.69 (Gmelin I. G. Journey through Siberia: 1733-1743: in 4 volumes - Gift edition of the original 1751-1752. M: 2009; Klyueva V.P. Bukhara communities in Siberia (late 16th - early 19th centuries) // Problems of economic and socio-political history of pre-revolutionary Russia. Tyumen, 2001. Fayzrakhmanov G.L. Bukharians in Western Siberia in the 17th - early 20th centuries // Bulletin of the Bashkir University. 2005. No. 3. –p.69.).
Шоҳиста Ўлжаева. Ғарбий Сибирдаги ўзбеклар тарихи ва тақдирига яна бир қисқа назар... (Shohista Uljaeva. Another brief look at the history and destiny of Uzbeks in Western Siberia ...) http://e-tarix.uz/vatan-tarixi/1082-garbiy-sibirdagi.html
Тайга.инфо: Когда бухарцы впервые появились в Сибири?Tayga.info: When did the first steamers arrive in Siberia? // https://tayga.info/162043).
Сибирские бухарцы: торговцы, проводники и распространители ислама (Siberian Bukharans: merchants, guides and distributors of Islam) https://islam-today.ru/islam_v_mire/sibirskie-buharcy-torgovcy-provodniki-i-rasprostraniteli-islama/?fbclid=IwAR3SGyH6-I3CqUOqxAxuaOQcUOf1umKSUwNdj_OGJpmO_F_ChIgXNVB722s; https://pandia.ru/text/77/472/10604.php
Сибирские бухарцы. История исчезнувшего народа (Siberian Bukharians. The history of the disappeared people) // https://nuz.uz/intervyu/1181189-sibirskie-buharczy-istoriya-ischeznuvshego-naroda.html