ЎЗБЕК МИЛЛИЙ ҲАРБИЙ КАДРЛАР ЭЛИТАСИНИНГ ҚАТАҒОН ЭТИЛИШИ

##article.authors##

  • Эркин Ганиевич Раджапов

##article.subject##:

Қизил армия, ҳарбий академия, отлиқ полк, отлиқ дивизия, Ҳарбий коллегия, НКВД, “Катта қирғин”, қатағон, ҳарбий кадлар.

##article.abstract##

Мақолада совет ҳокимияти йилларида Ўзбекистон ССРдаги энг йирик ҳарбий қисм ҳисобланган 19-ўзбек тоғ отлиқ дивизиясининг ташкил этилиши ҳамда фаолияти, кейинчалик дивизия офицерларига нисбатан олиб борилган қатағон сиёсати, бу сиёсатнинг сабаблари ва оқибатлари таҳлил қилинган.

Шунингдек, мақолада совет ҳокимияти томонидан “Катта қирғин” деб ном олган 1937-1938-йилларда 19-ўзбек тоғ-отлиқ дивизияси ҳарбий кадрлар корпусининг қатағонга учраган ҳарбий мутахассис ҳақида ҳам маълумотлар келтирилган.

Библиографические ссылки

В.Д. Данилов Советское Главное Командование в преддверии Великой Отечественной войны // Новая и новайшая история. 1988. №6. С.4. (V.D. Danilov Soviet High Command on the Eve of the Great Patriotic War // New and Recent History. 1988. No. 6. C.4.)

Михаил Павловия Ширяев – 1901 йил 30 сентябрда Варшава (Польша) шаҳрида туғилган.1914 йилгача Варшава гимназиясида таҳсил олган. 1918 йилда Липецк вилоятидаги олий бошқарув мактабини, 1921 йилда Чугув қўмондонлик мактабини, 1924 йилда эса Полтава пиёда қўшинлар мактабини тамомлаган. 1919 йилдан Қизил қўшин сафига кирган. 1939 йил 18 августдан 30-ўқчи дивизия 71-ўқчи полк қўмондони этиб тайинланган. Иккинчи жаҳон уруши бошлангач, 277-ўқчи дивизияси қўмондони сифатида бир қатор жангларда иштирок этган ҳамда дастлабки жангларнинг бирида ҳалок бўлган // Наш полк // https://polk.inter.ua/uk/polk/15649-shiryaev-mikhail-pavlovich

Россия давлат ҳарбий архиви. 37837-фонд, 10-рўйхат, 142-иш, 93-варақ (State military archive of Russia. Fund 37837, list 10, case 142, sheet 93.).

Россия давлат ҳарбий архиви. 37837-фонд, 4-рўйхат, 127-иш, 734-варақ (State military archive of Russia. Fund 37837, List 4, Case 127, Sheet 734.).

Россия давлат ҳарбий архиви. 9-фонд, 29-рўйхат, 383-иш, 19-20-варақлар (State military archive of Russia. Fund 9, list 29, case 383, sheets 19-20.).

Россия давлат ижтимоий-сиёсий тарих архиви, 17-фонд, 171-рўйхат, 415-иш. 222-варақ (Russian state archive of socio-political history, fund 17, list 171, case 415. Page 222.).

Наримонов Юнус – 1898 йил Тошкент шаҳрида туғилган. 19-ўзбек тоғли отлиқ дивизияси сиёсий бўлим раҳбари. 1937 йил 12 сентябрда Ўрта Осиё Ҳарбий окуруги махсус бўлими томонидан қамоққа олинган. Қамоққа олингунга қадар 19-Ўзбек тоғ отлиқ дивизияси сиёсий бўлим раҳбари бўлган. Ўз ССР ЖКнинг 56-2, 64 ва 67 моддалари бўйича “халқ душмани” сифатида олий жазога ҳукм қилинган. Ҳукм 1938 йил 10 октябрда ижро қилинган.

Россия давлат ижтимоий-сиёсий тарих архиви, 17-фонд, 171-рўйхат, 415-иш. 223-варақ (Russian state archive of socio-political history, fund 17, list 171, case 415. Page 223).

Россия давлат ижтимоий-сиёсий тарих архиви. 17-фонд, 171-рўйхат, 415-иш. 222-варақ (Russian state archive of social and political history. Fund 17, list 171, case 415. Page 222).

Россия давлат ҳарбий архиви. 9-фонд, 36-рўйхат, 3021-иш, 137-варақ (Russian State Military Archive. Fund 9, list 36, case 3021, sheet 137).

Шомирбоев Мирсаид (1901-1938) – 19-Ўзбек тоғ-отлиқ дивизияси 42-тоғ-отлиқ полки мактабининг бошлиғи, ҳарбий унвони капитан бўлган. 1937 йил 11 сентябрда қамоққа олиниб, СССР Олий Суди Ҳарбий коллегиясининг 1938 йил 10 октябрдаги қарори билан отувга ҳукм қилинган.

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Мишковский Александр Иванович – 1902 йил Белоруссиянинг Гомель шаҳрида туғилган. Миллати – рус. 19-Ўзбек тоғ-отлиқ дивизияси махсус бўлими раҳбари бўлиб ишлаган. У раҳбарлик қилган даврида 19-Ўзбек тоғ-отлиқ дивизиясида хизмат қилган кўплаб ҳарбийларга нисбатан ноқонуний жиноий ишлар қўзғатилган.

Васильев Афанасий Семёнович – 1890 йил Заозеро волости Делихово қишлоғида туғилган. 19-Ўзбек тоғ-отлиқ дивизияси махсус бўлимида А.И.Мишковскийнинг ёрдамчиси сифатида ишлаган. Самарқанд шаҳрида вафот этган.

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Список лиц, подлежащих суду Военной Коллегии Верховного суда Союза ССР //http://stalin.memo.ru/names

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Ўзбекистон Миллий архиви, 873-фонд, 9-рўйхат, 279-иш, 2-варақ (National Archives of Uzbekistan, fund 873, list 9, case 279, sheet 2.).

Ўзбекистон Миллий архиви, 873-фонд, 9-рўйхат, 279-иш, 3-варақ (National Archives of Uzbekistan, fund 873, list 9, case 279, sheet 3.).

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan.).

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамаси ҳузуридаги Қатағон қурбонлари хотираси давлат музейи жорий архиви (The current archive of the State Museum of Repression Victims Memorial under the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan).

Список лиц, подлежащих суду Военной Коллегии Верховного суда Союза ССР //http://stalin.memo.ru/names

Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси “Қатағон қурбонлари хотираси” музейи жорий архиви (The current archive of the Museum of the Academy of Sciences of the Republic of Uzbekistan "Memory of Repression Victims").

РГАСПИ, 17-фонд, 24-рўйхат, 418-иш. 111-варақ (Russian state archive of socio-political history, fund 17, list 24, case 418. Sheet 111.).

Загрузки

##submissions.published##

2022-09-03

##issue.issue##

##section.section##

Статьи