АМИР ТЕМУР ЖАНГ САНЪАТИДА ҲАРБИЙ ҲИЙЛАЛАР ТАРИХИГА ОИД БАЪЗИ МАЪЛУМОТЛАР

##article.authors##

  • Холмурод Яхшимуродович Сориев

##article.subject##:

Ҳарбий ҳийла, Дашти Қипчоқ, “Темур тузуклари”, кенгаш, тадбир, сипоҳий, савқулжейш (стратегия), марғуб, Руи Гонсалес де Клавихо, “Кундалик”, Тўхтамиш, Ўрусхон, ғаним, моли омон, Боязид, Ангурия, Сивос, авангард

##article.abstract##

Ушбу илмий мақолада Соҳибқирон Амир Темурнинг ўз жанг санъатида ҳарбий ҳийлалар қўллаши тўғрисида, бунда бу услубларни қай тарзда ва қандай қўллагани, жангларда фойдаланилган бу ҳарбий ҳийлалар натижасида душман қўшинига қанчалик талофат етказилгани (масалан, Амир Темур ва  мўғул хони Илёсхўжа ўртасидаги жангдаги ҳарбий ҳийласи, Қарши қалъасини икки юз қирқ уч кишилик қўшин билан ўн икки минг ғаними лашкарини енгани ёки 1399 йилда Ҳиндистонга қилган юришда яъни Деҳли шаҳрини эгаллашда қўллаган ҳарбий ҳийла-лашкардан узоқроқда хандақ қаздириб, лашкари хандақ ичига яхшилаб жойлашгандан кейин, лашкарнинг бир қисмини душманга қарши жангга ташлагани ва улар душман қаршисига боргач, ўзларини кучсиз кўрсатиб, қўрққандай бўлиб чекинишларини ва ғанимлар дадилланиб келгандан кейин уларни тор-мор этгани) ҳақида, қўлланилган ҳарбий ҳийлалар туфайли Амир Темур қўшинлари эришган ғалабалар ҳақида “Темур тузуклари”, Ибн Арабшоҳнинг “Ажойиб ал-мақдур фи тарихи Таймур (Темур тарихида тақдир ажойибатлари)” каби манбалар ва илмий-оммабоп адабиётларда берилган маълумотлар асосида қиёсий таҳлил қилинади.

Библиографические ссылки

(Ибн Арабшоҳ. Ажоиб ал-Макдур фи тарихи Таймур (Темур тарихида тақдир ажойиботлари).Т-“Меҳнат”-1992. Б73. (Ibn Arabshoh’s work, namely "Ajoyib al-maqdur fi tarixi Taymur" (about surprising of fate in the history of Timur). Т-Publishing house “Mehnat”-1992.).

Норбўта Ғозиев. Жанг санъатининг бетакрор устаси. Huquq.uz.10.04.2020. (Norbuta Goziev. The unique master of martial arts. Huquq.uz.10.04.2020).

Михаил Иванин. Икки буюк саркарда: Чингизхон ва Амир Темур. Т. “Фан” нашриёти “Хазина” илмий ишлаб чиқариш бирлашмаси. 1994. (Mikhail Ivanin. Two great commanders: Genghis Khan and Amir Temur. Т. “Fan” the publishing house. “Khazina” scientific- production association. 1994).

“Темур тузуклари”. Т. Ғ.Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашри. 1996, Б 25,49. ("Temur tuzuklari" (Temur’s rules). Т. Literature and art publication named after G.Gulom. 1996).

Ҳерман Вамбери. Бухоро ёхуд Мовароуннаҳр тарихи.Т., Ғ.Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти. 1990. (Herman Wambery. The history of Bukhara or Movarunnahr. T., G'. Ghulam Publishing House of Literature and Art. 1990).

Акмал Саидов ва Люсьен Керен. Амир Темур – ўзбек ва француз олимлари нигоҳида.«Водийнома” (Тарихий мерос) Ижтимоий-тарихий, илмий ва оммабоп журнал 2018, №3 (10). (Akmal Saidov and Lyusen Keren. Amir Temur - in the view of Uzbek and French scientists. “Vodiynoma” (Historical heritage) Socio-historical, popular-science magazine 2018, №3 (10)).

Руи Гонсалес де Клавихо. Дневник путешствея в Самарканд ко двору Тимура. http://www.vostlit.info/Texts/rus8/Klavicho/frametext1.htm. (Ruyi Gonsales de Klavikho. Diary of a trip to Samarkand to Timur's court. http://www.vostlit.info/Texts/rus8/Klavicho/frametext1.htm).

Загрузки

##submissions.published##

2022-09-03

##issue.issue##

##section.section##

Статьи