ОРОЛБЎЙИ ҲУДУДИДА ИСТЕЪҚОМАТ ҚИЛУВЧИ БИРЛАМЧИ ГИПОТИРЕОЗГА ЧАЛИНГАН БЕМОРЛАРДА МИКРОНУТРИEНТ ҲОЛАТИНИНГ ЎЗИГА ХОС ХУСУСИЯТЛАРИ ВА УЛАРНИНГ НЕВРОЛОГИК АСОРАТЛАР РИВОЖЛАНИШИДАГИ РОЛИ
##article.subject##:
бирламчи гипотиреоз, микронутриент ҳолати, ёд танқислиги, селен, Д витамини, B12 витамини, полинейропатия, когнитив бузилишлар, Оролбўйи ҳудуди, экологик ноқулай ҳудуд##article.abstract##
Йод танқислиги бўйича эндемик ҳисобланган Оролбўйи ҳудудида яшовчи бирламчи гипотиреозга чалинган беморларда микронутриент ҳолати ва унинг неврологик асоратлар ривожланишига таъсирини аниқлаш бўйича комплекс тадқиқот ўтказилди. Тадқиқотга компенсация даражаси турлича бўлган ва бирламчи гипотиреоз ташхиси тасдиқланган 216 нафар бемор жалб қилинди. Йод, селен, D ва B12 витаминлари танқислиги неврологик симптомлар – периферик полинейропатия, когнитив бузилишлар ва вегетатив дисфункциянинг оғирлик даражаси билан ишончли боғлиқликка эга эканлиги аниқланди. Тиреоид ҳолатининг компенсация даражасидан қатъи назар, бир нечта микронутриентнинг биргаликдаги танқислиги гипотиреознинг неврологик кўринишларини кучайтириши кўрсатиб берилди, бу эса комплекс терапияда мақсадли нутритив коррекция заруратини асослайди.
Библиографические ссылки
Jonklaas J., Bianco A.C., Bauer A.J., et al. Evidence-Based Use of Levothyroxine/Liothyronine Combinations in Treating Hypothyroidism: A Consensus Document // Thyroid. – 2021. – Vol. 31, № 2. – P. 156–182.
Taylor P.N., Albrecht D., Scholz A., et al. Global epidemiology of hyperthyroidism and hypothyroidism // Nature Reviews Endocrinology. – 2023. – Vol. 19, № 5. – P. 301–316.
Winther K.H., Rayman M.P. Selenium in thyroid diseases: current evidence and future perspectives // Endocrine Reviews. – 2023. – Vol. 44, № 4. – P. 620–645.
Ruggeri R.M., Campennì A., Giuffrida G., et al. Vitamin D and autoimmune thyroid disease: new evidence and clinical implications // Frontiers in Endocrinology. – 2024. – Vol. 15. – Article 1378421.
Ferrari S.M., Elia G., Ragusa F., et al. Micronutrients in autoimmune thyroid diseases: pathogenetic and therapeutic implications // Nutrients. – 2024. – Vol. 16, № 7. – Article 1035.
Zimmermann M.B., Boelaert K. Iodine deficiency and thyroid disorders: recent advances and future directions // The Lancet Diabetes & Endocrinology. – 2025. – Vol. 13, № 2. – P. 118–130.