XIVA MADRASALARI HAQIDAGI MA’LUMOTLAR RUS MANBALARIDA

##article.authors##

  • Hamidbek Sultanovich Yusupov

##article.subject##:

Oxun xon, taqvodor, madrasa, inoq, desyatina, yurist, lingvist, dindor, xurofot, irimchi, mulla

##article.abstract##

Маzkur maqolada XIX asrda Xiva xonligiga tashrif buyurib, oʻz taassurotlarini yozib qoldirgan harbiylar, diplomatik missiya vakillari, sayyohlar, savdogarlarning esdaliklarida Xiva xonligidagi madaniy hayot, xususan, madrasalar boʻyicha berilgan qimmatli ma’lumotlar tahlil qilingan.

Rus elchilarining bergan ma’lumotlariga qaraganda, XIX asrning birinchi choragida Xivada madaniy hayot sohalarida muayyan oʻsish kuzatildi. Xususan, maorif ishlari rivoj topdi, madrasalar soni koʻpayib, oʻqitish saviyasi ortib bordi. Manbalarda koʻrsatilishicha, Xiva xonlari mamlakatda ilm-fan rivojiga alohida e’tibor qaratganlar. Madrasa yoki oʻquv yurtlari Oʻrta Osiyoda mamlakatning boyligini va diniy ma’lumoti qandayligini aks ettirgan. Ular uchun juda katta mablagʻ ajratilgan. 

Библиографические ссылки

Puteshestviye v Turkmeniyu i Xivu v 1819 i 1820 gg. gvardeyskogo Generalnogo shtaba kapitana Nikolaya Muravyeva, poslannogo siyu stranu dlya peregovorov. Ch. 1. –M., 1819. – S. 179.

Danilevskiy G.I. Opisaniye Xivinskogo xanstva// Zapiski russkogo geograficheskogo obshestva. –M.: 1851. –Kn. V. –S. 124-325.

P.G.Redkina. Zapiski imperatorskogo russkogo geograficheskogo obshestva. Санкт-Петербург.: 1851. S. 112.

Ivanin М.I. Xiva i reka Amu-Darya. Sankt-Peterburg.: 1873. S. 64.

L.Kostenko. Gorod Xiva v 1873 godu, “Voyenniy sbornik”, T. 93. S. 332.

L.Kostenko. Gorod Xiva v 1873 godu. SPb, 1873, S. 26.

Krivsov G. Albom. Vidi i tipi Xivinskogo xanstva. 1873 goda. SPb. 1873. S. 8.

Terentev M.A. Хivinskiye pохоdi russkоy аrmii . M.: “Veche”, 2010, S. 368.

Jelyabujskiy Y. Ocherki i zavoyevaniye Xivi. –M.: 1875. –S. 53-54.

Jelyabujskiy Y. Ocherki i zavoyevaniye Xivi (sʻ 9- kartinami). –M.: Izdaniye narodnogo jurnala Gramotey, 1875. -S. 229-230;

Nashi sosedi v Sredney Azii// Turkestanskiy sbornik.-SPb, 1873. T. 54. –S. 117.

Girshfeld V., Galkin M.N. Voyenno-statisticheskoye opisaniye Xivinskogo oazisa. Chast II. T, 1903. S. 137.

Samoylovich A.N. Kratkiy otchet o poyezdke v Tashkent i Buxaru i v Xivinskoye xanstva v 1908 godu // Izvestiya Russkogo komiteta dlya izucheniya Sredney i Vostochnoy Azii v istoricheskom, arxeologicheskom, lingvisticheskom i etnograficheskom otnosheniyax. N 9. Sankt-Peterburg, 1909. S. 21.

Bartold V.V. Sobitiya pered Xivinskim poxodom 1873 goda po rasskazu xivinskogo istorika // Kaufmanskiy sbornik. –SPb., 1910. –S. 19 // WWW: Kungrad. com.

Masalskiy V.I. Turkestanskiy kray. –SPb., 1913. S. 308.

Загрузки

##submissions.published##

2022-11-17

##issue.issue##

##section.section##

Статьи