SUN’IY INTELLEKT YORDAMIDA HUJJATLARNI SOXTALASHTIRISH: JINOYAT-HUQUQIY TAVSIF VA JAVOBGARLIK MASALALARI

##article.authors##

  • Sadullaev Jahongir Jamshedovich

##article.subject##:

sun’iy intellekt, hujjatlarni soxtalashtirish, jinoyat-huquqiy tavsif, jinoyat subyekti, sabab-oqibat bog‘lanishi, algoritmik vositachilik, deepfake texnologiyalari, qasd va ayb shakli, transchegaraviy jinoyat, raqamli dalillar

##article.abstract##

Mazkur maqolada sun’iy intellekt texnologiyalari yordamida hujjatlarni soxtalashtirishning jinoyat-huquqiy tabiati va javobgarlik masalalari tahlil qilinadi. Tadqiqotda sun’iy intellektning jinoyat sodir etish vositasi sifatida ishtiroki, uning avtonom qaror qabul qilish xususiyati hamda bu holatda sabab-oqibat bog‘lanishini aniqlash muammosi ko‘rib chiqiladi. Muallif sun’iy intellektni jinoyat subyekti sifatida tan olish mumkin emasligini, javobgarlik inson omiliga bog‘liq holda belgilanishi lozimligini asoslaydi. Shuningdek, hujjatlarni soxtalashtirish jinoyatini O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 228-moddasi doirasida kvalifikatsiya qilishning nazariy va amaliy jihatlari ochib beriladi. Maqolada algoritmik “qora quti” muammosi, transchegaraviy xarakter, raqamli dalillar va ayb shaklini aniqlash masalalariga alohida e’tibor qaratilgan. Tadqiqot natijalari sun’iy intellektdan foydalanish sharoitida jinoyat huquqini takomillashtirish zarurligini ko‘rsatadi.

Библиографические ссылки

Ответственность искусственного интеллекта в правовом поле // URL: https://dgtlaw.ru/analytic/otvetstvennostiskusstvennogo-intellekta-v-pravovom-pole (Liability of Artificial Intelligence in the Legal Framework // URL: https://dgtlaw.ru/analytic/otvetstvennostiskusstvennogo-intellekta-v-pravovom-pole)

Цирхова К. В. Проблема искусственного интеллекта как субъекта уголовной ответственности // Научный Лидер. 2025. №32 (233). URL: https://scilead.ru/article/9829-problemaiskusstvennogo-intellekta-kak-subekt (Tsirkhova, K. V. The Problem of Artificial Intelligence as a Subject of Criminal Liability // Scientific Leader. 2025. No. 32 (233). URL: https://scilead.ru/article/9829-problemaiskusstvennogo-intellekta-kak-subekt)

Папышева Елена Сергеевна, Искусственный интеллект и уголовная ответственность: проблемы привлечения (сравнительно-правовой анализ), International Criminal Law and International Justice № 03/2023. (Papysheva, Elena Sergeevna. Artificial Intelligence and Criminal Liability: Issues of Prosecution (Comparative Legal Analysis), International Criminal Law and International Justice, No. 03/2023.)

Chesney, R., & Citron, D. (2019). Deepfakes and the New Disinformation War. Foreign Affairs, 98(1), 147–155.

Westerlund, M. (2019). The emergence of deepfake technology. Technology Innovation Management Review, 9(11), 39–52.

Pagallo, U. (2013). The Laws of Robots: Crimes, Contracts, and Torts. Springer, p. 93.

Hallevy, G. (2010). The Criminal Liability of Artificial Intelligence Entities. Akron Intellectual Property Journal, 4(2), 174–201.

Westerlund, M. (2019). The emergence of deepfake technology. Technology Innovation Management Review, 9(11), p. 42.

Wall, D. S. (2007). Cybercrime: The Transformation of Crime in the Information Age. Polity Press, p. 58.

Марченко, М.Н. (2021). Искусственный интеллект и уголовное право. Журнал российского права, №5, с. 47. (Marchenko, M. N. (2021). Artificial Intelligence and Criminal Law. Journal of Russian Law, No. 5, p. 47.)

Лопатин, В.Н. (2020). Правовые проблемы применения искусственного интеллекта. Государство и право, №9, с. 52. (Lopatin, V. N. (2020). Legal Issues of the Application of Artificial Intelligence. State and Law, No. 9, p. 52.)

Рустамбаев М.Х. Ўзбекистон Республикасининг Жиноят кодексига шарҳлар. Махсус қисм/М.Рустамбаев. - Тошкент: «Yuridik adabiyotlar publish», 2021. –Б.214-215. (Rustambaev, M. Kh. Commentaries on the Criminal Code of the Republic of Uzbekistan. Special Part / M. Rustambaev. – Tashkent: “Yuridik adabiyotlar publish”, 2021. – pp. 214–215.)

Корбут Наталья Викторовна. Противоправное использование искусственного интеллекта: уголовно-правовая оценка // Universum: экономика и юриспруденция. 2026. №1 (135). URL: https://cyberleninka.ru/article/n/protivopravnoe-ispolzovanie-iskusstvennogo-intellekta-ugolovno-pravovaya-otsenka (Korbut, Natalya Viktorovna. Unlawful Use of Artificial Intelligence: Criminal Law Assessment // Universum: Economics and Law. 2026. No. 1 (135). URL: https://cyberleninka.ru/article/n/protivopravnoe-ispolzovanie-iskusstvennogo-intellekta-ugolovno-pravovaya-otsenka)

Sartor, G., & Lagioia, F. (2020). The impact of AI on criminal law. European Parliament Study, p. 14.

Calo, R. (2015). Robotics and the Lessons of Cyberlaw. California Law Review, 103(3), p. 546.

Abbott, R. (2020). The Reasonable Robot. Cambridge University Press, p. 36.

Hildebrandt, M. (2015). Smart Technologies and the End(s) of Law. Edward Elgar, p. 205.

Gless, S., Silverman, E., & Weigend, T. (2016). If Robots Cause Harm. Boston University Law Review, 96, p. 420.

Abbott, R. (2020). The Reasonable Robot. Cambridge University Press, p. 36.

Рузиев Б.Х. Субъект преступления в условиях цифровизации. // Вестник Ташкентского государственного юридического университета. —2023. —No 4. (Ruziev, B. Kh. The Subject of Crime in the Context of Digitalization // Bulletin of Tashkent State University of Law. 2023. No. 4.)

Floridi, L. (2014). The Fourth Revolution. Oxford University Press, p. 94.

Goodman, M. (2016). Future Crimes. Anchor Books, p. 110.

Zuboff, S. (2019). The Age of Surveillance Capitalism. PublicAffairs, p. 214.

Bostrom, N. (2014). Superintelligence. Oxford University Press, p. 137.

Schwab, K. (2017). The Fourth Industrial Revolution. Crown Business, p. 56.

Koops, B. J. (2010). Criminal Law and the Regulation of Cyberspace. Computer Law & Security Review, 26(3), p. 324.

Загрузки

##submissions.published##

2026-05-25