ИНТЕРНЕТ ТАРМОҒИДАН ФОЙДАЛАНИБ СОДИР ЭТИЛАДИГАН ЖИНОЯТЛАР ТУШУНЧАСИ ВА УЛАРНИНГ ХУСУСИЯТЛАРИ
##article.subject##:
ахборот технологиялари, рақамли иқтисодиёт, компьютер жиноятлари, виртуал олам, Интернет тармоғи, ахборот уруши, кибержиноятчилик, киберхавфсизлик, вирус, зарарли дастурлар##article.abstract##
Мақолада муаллиф томонидан интернет тармоғидан фойдаланиб содир этиладиган жиноятлар тушунчаси ва уларнинг хусусиятларига оид масалаларни ёритган.Шунингдек, ахборот технологияларидан ғайриқонуний фойдаланиш билан боғлиқ ижтимоий хавфли қилмишларнинг криминализация қилиниши, ушбу жиноятларга қарши курашишда ва уларнинг олдини олишда хорижий мамлакатлар тажрибасини чуқурроқ ўрганиш ва улардан унумли фойдаланиш, халқаро ҳуқуқ нормаларининг имплементация қилиш, миллий қонунчилик тизимини янада такомиллаштирининг зарурлиги таҳлил қилинган. Бундан ташқари, муаллиф бу турдаги жиноятларнинг ахборот-коммуникация воситалари ривожи реал ҳаётнинг анимацион варианти – виртуал оламни вужудга келтирганлиги, виртуал оламда жиноят содир этиш нисбатан осонлиги каби ўзига хос жиҳатларни санаб ўтган. Ушбу турдаги жиноятларнинг бошқа жиноятлардан фарқларини олимлар қарашлари ва назарий манбалар ёрдамида аниқлашга ҳаракат қилган. Ўз навбатида, Интернет тармоғидан фойдаланиб содир этиладиган жиноятларнинг ҳам миқдор, ҳам сифат жиҳатидан шиддат билан ўсаётганлигини ҳамда шунга монанд равишда ушбу жиноятларга қарши курашда қонунчилик базасини муқим такомиллаштириб бориш заруратини кўрсатишини ҳамда Интернет тармоғи орқали содир этиладиган жиноятлар жиноятчиликнинг бир кўриниши сифатида тадқиқ этиш борасида турли тадқиқотчиларнинг мулоҳазаларини муҳокама қилган.
Библиографические ссылки
Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2017 йил 7 февралдаги ПФ-4947-сон “Ўзбекистон Республикасини янада ривожлантириш бўйича Ҳаракатлар стратегияси тўғрисида”ги Фармони. Ўзбекистон Республикаси қонун ҳужжатлари тўплами, 2017 й., 6-сон, 70-модда. (Decree of the President of the Republic of Uzbekistan dated February 7, 2017 No. PF-4947 "On the Action Strategy for further development of the Republic of Uzbekistan". Collection of Legislation of the Republic of Uzbekistan, 2017, No. 6, Article 70).
Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг 1999 йил 26 мартдаги 137-сонли қарорига илова. // Ахборот ва ахборотлаштиришга оид норматив-ҳуқуқий ҳужжатлар тўплами. – Тошкент: Адолат, 2008. – Б. 107–110. (Annex to the Resolution of the Cabinet of Ministers of the Republic of Uzbekistan dated March 26, 1999 No. 137. // Collection of normative and legal documents on information and informatization. - Tashkent: Adolat, 2008. - P. 107–110).
Муҳаммадиев А. Шахс, жамият ва давлат манфаатларини сифатсиз ахборотларнинг таъсиридан, ахборот тарқатиш тартибининг бузилишидан ҳимоя қилиш. Давлат ва ҳуқуқ: илмий-назарий журнал. 2003 йил, №2(14). – Б. 85. (Muhammadiev A. Protecting the interests of the individual, society and the state from the impact of poor-quality information, violations of the order of dissemination of information. State and law: a scientific-theoretical journal. 2003, №2 (14). - P. 85).
Хилюта В.В. Криминалистические проблемы расследования мошенничества в сфере банковской деятельности. . дисс. на соискание ученой степени канд. юрид. наук. – Минск, 2004. – С. 2. (Khilyuta V.V. Forensic problems in the investigation of banking fraud. ... diss. for the degree of Cand. jurid. sciences. - Minsk, 2004. - P. 2).
Закон Республики Казахстан “О национальной безопасности”. // Нормативные акты. – Алматы: Аян Эдет, 1998. – С. 47. (Law of the Republic of Kazakhstan “On National Security”. // Normative acts. - Almaty: Ayan Edet, 1998. - P. 47).
Белоусов А.С. Некоторые аспекты расследования компьютерных преступлений // Сборник научных трудов международной конференции “Информационные технологии и безопасность”. Выпуск 3. – Киев: Национальная академия наук Украины, 2003. – C. 13-22. (Belousov A.S. Some aspects of the investigation of computer crimes // Collection of scientific papers of the international conference "Information technology and security". Issue 3. - Kiev: National Academy of Sciences of Ukraine, 2003. - P. 13-22).
Баранов О. Цифрове законодавство // Дзеркало тижня. – № 20 (395). – 1–7 червня 2002. (Baranov O. Digital legislation // Dzerkalo tyzhnya. - No. 20 (395). - 1-7 worms 2002).
Юридическая энциклопедия / Отв. ред.: Б.Н. Топорнин. – М.: Юристь, 2001. – С. 849. (Legal encyclopedia / Ed. ed.: B.N. Topornin. - M .: Jurist, 2001. - P. 849)
Конявский В.А., Лопаткин С.В. Компьютерная преступностью. В 2–х томах. Т.1. – М.: РФК – Имидж Лаб, 2006. – С.109–187.; Безруков Н.Н. Компьютерная вирусология. – Киев, 1990. – С. 185. (Konyavsky V.A., Lopatkin S.V. Computer crime. In 2 volumes. Vol. 1. - M .: RFK - Image Lab, 2006. - P.109–187.; N.N. Bezrukov Computer Virology. - Kiev, 1990. - P. 185)
Уголовное право. Особенная часть: Учебник для вузов. Отв. ред.: д.ю.н., проф. И.Я.Козаченко, д.ю.н., проф. З.А.Незнамова, к.ю.н., доц. Г.П.Новоселов. – М.: HOPMA, 2000. – С.554-555. (Criminal law. Special part: Textbook for universities. Resp. ed .: Doctor of Law, prof. I.Ya.Kozachenko, Doctor of Law, prof. Z.A. Neznamova, Ph.D., Assoc. G.P. Novoselov. - М .: HOPMA, 2000. - P.554-555)
Преступность в России начала ХХI века и реагирование на нее. – М., 2004. – С. 104. (Crime in Russia at the beginning of the XXI century and the response to it. - M., 2004. - P. 104).
Номоконов В.М. Новые информационные технологии в борьбе с преступностью: (V.M. Nomokonov New information technologies in the fight against crime:) www.crime.vl.ru.
Батурин Ю.М. Проблемы компьютерного права. – М.: Юрид. лит., 1991. – С. 27. (Baturin Yu.M. Computer law problems. - M .: Jurid. lit., 1991. - P. 27)
Некоторые аспекты компьютерной преступности // Проблемы преступности в капиталистических странах. М.: ВИНИТИ, 1990. – № 6. – С.12–13. (Some aspects of computer crime // Problems of crime in capitalist countries. M.: VINITI, 1990. - No. 6. - P.12-13).
Селиванов Н.А. Проблемы борьбы с компьютерной преступностью // Законность. – №8. –1993.– С.36–40. (Selivanov N.A. Problems of Combating Computer Crime // Legality. - No. 8. –1993.– P.36–40)
Милашев В.А. Проблемы тактики поиска, фиксации и изъятия следов при неправомерном доступе к компьютерной информации в сетях ЭВМ. Автореф. дисс. на соискание ученой степени канд. юрид. наук. – Москва, 2004. – С. 3. (Milashev V.A. Problems of tactics of search, fixation and removal of traces in case of illegal access to computer information in computer networks. Abstract of thesis. diss. for the degree of Cand. jurid. sciences. - Moscow, 2004. - P. 3)
Ортиқов А.А., Исаходжаев А.Т., Шестаков А.В. Хуфёна иқтисодиёт: Ўқув қўлланмаси. / Маъсул муҳаррир ю.ф.д., проф. У.Таджиханов. – Тошкент: Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси, 2002. – Б. 148–149. (Ortiqov A.A., Isaxodjaev A.T., Shestakov A.V. The Secret Economy: A Textbook. / Responsible editor yu.f.d., prof. U.Tadjixanov. - Tashkent: Academy of the Ministry of Internal Affairs of the Republic of Uzbekistan, 2002. - P. 148–149).
Мухтар М. Киберпреступность. // Владивостокский центр исследования организованной преступности: (Mukhtar M. Cybercrime. // Vladivostok Organized Crime Research Center:) www.crime.vl.ru.
Батлей Н. Компьютерная преступность: Пер. на кит. язык Хао Хайян. Изд–во Ляонинского просвещения, 1998. (Batley N. Computer crime: Per. to the whale. the language of Hao Haiyan. Publishing House of Liaoning Education, 1998).
Батурин Ю.М., Жодзинский А.М. Компьютерная преступность и компьютерная безопасность. – М., 1991. – С. 11-19. (Baturin Yu.M., Zhodzinsky A.M. Computer crime and computer security. - M., 1991. - P. 11-19)